"Uyu munsi mu mateka: Ibyaranze Tariki 31 Gicurasi mu Rwanda, Afurika no ku Isi."

May 31, 2026 - 08:32
 0
"Uyu munsi mu mateka: Ibyaranze Tariki 31 Gicurasi mu Rwanda, Afurika no ku Isi."

Tariki 31 Gicurasi ni umunsi wa nyuma w’ukwezi kwa Gicurasi. Ku isi hose wizihizwa nk’Umunsi Mpuzamahanga wo Kutanywa Itabi - World No Tobacco Day wateguwe n’Umuryango w’Abibumbye WASH. Mu Rwanda, Afurika no ku isi hari ibyo wibuka.

. Mu Rwanda

*Umunsi wo Kutanywa Itabi*: Kuri tariki 31 Gicurasi 2026, Rwanda FDA na Minisiteri y’Ubuzima bakora ubukangurambaga ku ngaruka z’itabi ku buzima. Insanganyamatsiko ya 2026 ni "Tobacco exposes you".

 *1994*: Mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi, tariki 31 Gicurasi abantu benshi bari bamaze guhunga berekeza ku mipaka ya Zaire/Tanzania. Ibihumbi byari mu nkambi za Nyarushishi na Kibeho.

 *2011*: Leta y’u Rwanda yemeje itegeko ribuza kunywa itabi ahantu rusange - ni kimwe mu bihugu bya mbere muri Afurika kubikora.

.Muri Afurika

. *1961*: Repubulika y’Afurika y’Epfo yavuye mu Bwongereza iba Repubulika yigenga, ihagarika kuba muri Commonwealth.

. *1993*: Eritrea yemeje amajwi y’amatora ya mbere y’ubwigenge - 99.8% bavuze "Yego".

. *2017*: Igisasu gikomeye cyaturikiye i Mogadishu, Somalia, gisiga abantu barenga 300 bapfuye. Ni kimwe mu byibasiye Afurika cyane.

.Ku isi hose

 *World No Tobacco Day*: WHO yawutangije mu 1987. Buri mwaka tariki 31 Gicurasi hizihizwa ukwezi kumwe kudatabwa itabi.

 *1859*: Isaha nini ya Big Ben i London yatangiye gukora ku mugaragaro.

*1921*: Habaye imidugararo ya Tulsa Race Massacre muri USA, hatwitswe abirabura benshi n’ubucuruzi bwabo.

*2005*: YouTube yashyizeho video ya mbere yitwa "Me at the zoo" yashyizweho na mufatanyabikorwa wayo Jawed Karim.

*2009*: Umuraperi Tupac Shakur yahawe inyenyeri ku nzira y’abamare i Hollywood - Walk of Fame.

Tariki 31 Gicurasi rero izwi cyane ku isi kubera kurwanya itabi. Mu Rwanda ni umunsi wo kwibuka no gukangurira abantu ubuzima bwiza. Muri Afurika habaye intambwe z’ubwigenge n’ibazo bikaze.

Inkomoko

WHO.int, BBC On This Day, http://History.com

, Rwanda FDA, New Times Rwanda

Jane Uwamwiza