Tariki 06 Kamena: D-Day,"igitero kinini kurusha ibindi byose mu mateka y’intambara".
Tariki 06 Kamena ni umunsi w’amaraso n’amateka. Ku Isi yose ni D-Day, Afurika yagize umukino w’amateka.
IGICE 1: ISI YOSE - D-DAY 1944
06 Kamena 1944 saa yine z’ijoro, abasirikare 156,000 b’Abanyamerika, Abongereza na Kanada bateye Normandy mu Bufaransa. Bita “Operation Overlord” cyangwa D-Day.
Ni igitero kinini kurusha ibindi byose mu mateka y’intambara. Abasirikare bavuye mu bwato, barasa n’amasasu y’abadage ku mucanga wa Omaha Beach. ibihumbi byarapfuye, ariko uwo munsi wafunguye inzira yo gutsinda Hitler. Winston Churchill yaravuze ati: “D-Day ni intambwe y’amateka.” Kuva ubwo, buri 06 Kamena Isi yunamira intwari zapfuye.
IGICE 2: AFURIKA
06 Kamena 1985: Portugal na Maroc basinye amasezerano yemerera Maroc gusubiza ibice yari yarigaruriye bya Sahara y’Iburengerazuba. Ibi byateje impaka zikomeje kugeza uyu munsi hagati ya Maroc na Front Polisario. Ni umunsi waranze amasezerano yateye intambara ndende mu Majyaruguru ya Afurika.
IGICE 3: U RWANDA
06 Kamena 1994: Mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi
Uyu munsi kandi wizihizwa nk’umunsi wo kwibuka abantu benshi biciwe ku materasi, mu mavuriro no mu bigo bya Kiliziya mu Mujyi wa Kigali. Ni mu minsi yari hagati ya 04-10 Kamena, Abatutsi benshi bahungiraga ku Rugando, ku Bitaro bya Kigali n’ahandi baricwa uruhuri.
IGICE:4 Ibihangange byavutse
.1799 - Alexander Pushkin : Umwanditsi w’ikiruso w’Uburusiya, "se w’ubuvanganzo bw’Uburusiya". Yavutse 06 Kamena 1799.
.1875 - Thomas Mann
Umwanditsi w’Ubudage watsindiye igihembo cya Nobel mu buvanganzo 1929. Yanditse _The Magic Mountain_ na _Death in Venice_. Ibitabo bye bigaruka ku muco n’imitekerereze by’Abadage.
.1944 - Monty Panesar
Umukinnyi w’icyamare wa cricket ukomoka mu Bwongereza. Azwiho kuba umwe mu ba _spinner_ beza kurusha abandi. Yakinnye amakipe y’igihugu kenshi.
IGICE:5 ibihangange byapfuye
1968 - Robert F. Kennedy Senateri wa USA, umuvandimwe wa Perezida Kennedy. Yarashwe tariki 05 Kamena, apfira ku bitaro tariki 06 Kamena 1968.
Tariki 06 Kamena idusigira inyigisho 2 zikomeye:
. 1991 - Stan Getz
Umucuranzi w’icyamare wa _saxophone_ wa jazz. Bita "Umuhungu w’Isazi". Azwi ku ndirimbo _The Girl from Ipanema_. Yapfuye azira kanseri afite imyaka 64.
. 2005 - Anne Bancroft
Umukinnyi wa filime w’Umuhollywood. Yatsindiye Oscar kubera filime _The Miracle Worker_. Azwi cyane muri _The Graduate_. Yapfuye azira kanseri afite imyaka 73.
. 2016 - Viktor Korchnoi
Umwe mu bakinnyi ba chess bakomeye kurusha abandi mu mateka. Yarwanye amahugu 2 na Garry Kasparov ku gikombe cy’Isi. Yapfuye afite imyaka 85.
IGICE:6 ibyaranze iyi Tariki muri Siporo
.Tariki 6 Kamena mu 1946 – Hashinzwe Basketball Association of America (BAA) i New York, nyuma iza kwihuza na National Basketball League (NBL), hanyuma mu 1949 havuka shampiyona ya NBA tuzi uyu munsi. (NBA.COM)
. Tariki 6 Kamena mu 1956 – Havutse umunyaswede Björn Borg, umwe mu bakinnyi ba tennis bakomeye kurusha abandi mu mateka yuyu mukino. Uyu yaje kwegukana Grand Slam 11 harimo Wimbledon 5 zikurikirana. (Ebsco.com)
.Tariki 6 Kamena mu 1958 kandi, Ozzie Virgil Sr. yabaye umukinnyi wa mbere w’umwirabura ukiniye ikipe ya baseball ya Detroit Tigers mu mukino wa Major League Baseball. (Sabr.org)
.................
INKOMOKO
1. US National WWII Museum - D-Day 06 Kamena 1944
2. BBC History - Normandy Landings
3. CNLG Rwanda - Ibarura ry’ibicaniro bya Jenoside tariki 06 Kamena 1994
4. Britannica - Alexander Pushkin yavutse
06 Kamena 1799
.............
By Jane ane Uwamwiza

