Tariki ya 1 Nyakanga mu Mateka - U Rwanda rwabonye ubwigenge ,OUA iravuka
Tariki ya 1 Nyakanga si umunsi usanzwe. Ni itariki yanditseho amateka akomeye mu Rwanda, muri Afurika no ku Isi yose.
Kuva ku munsi u Rwanda rwaboneyeho ubwigenge mu 1962, kugeza Ku byamamare byavutse cyangwa byatabarutse kuri iyi tariki, 1 Nyakanga ifite inkuru nyinshi zo kutwigisha.Dore incamake y’ibyo wamenya kuri iyi tariki yihariye
1.Mu Rwanda
- 1962: U Rwanda rwabonye ubwigenge
Ku wa 1 Nyakanga 1962, u Rwanda rwabohowe n’Ububiligi ruba Repubulika,Ku munsi umwe rwabaye kandi kimwe mu bihugu byashinze Ishyirahamwe ry’Afrika OUA.
2.Muri Afurika
- 1962: OUA yarashinzwe
Rwanda, Ethiopia n’ibindi bihugu byari byunze ubumwe bashinze Ishyirahamwe ry’Ubumwe bw’Afrika OUA ku munsi u Rwanda rwaboneyeho ubwigenge.
3.Ku Isi
- 1960: Somalia yabonye ubwigenge
Somalia yunze Ubwongereza n’Italiya Somaliland zombi zibona ubwigenge zihuza zikaba Repubulika ya Somalia.
- 1997: Hong Kong yahawe Ubushinwa
Ubwongereza bwashyikirije Ubushinwa Hong Kong, kurangiza imyaka 156 y’ubukoloni.
4.Ibyamare byavutse ku wa 1 Nyakanga
- Dan Aykroyd - 1952: Umukinnyi wa filime w’Umunyakanada uzwi muri _Ghostbusters_
- Carl Lewis - 1961: Umunyamerika, umwe mu bakinnyi biruka beza ku Isi, yegukanye imidari 9 ya Olempike
- Princess Diana - 1961 : Umugabekazi w’Ubwongereza, akunzwe cyane ku Isi yose
5.Ibyamare byapfuye ku wa 1 Nyakanga
- Marlon Brando - 2004 : Umukinnyi wa filime w’icyamamare muri _The Godfather_
- Walter Cronkite - 2009 : Umunyamakuru w’icyamare wa CBS News muri Amerika
- Ludwig Erhard - 1977 : Yabaye Minisitiri w’Intebe wa Repubulika y’Ubudage y’Iburengerazuba
6.Ibyaranze iyi Tariki muri Siporo
Mu mwaka w’ i 1903 ni bwo isiganwa rya mbere ry’ amagare rya Tour de France ryatangiye mu mateka. Abasiganwa 60 bahagurutse i Paris berekeza i Lyon mu gace ka mbere (étape), bitangiza iri siganwa rikomeye kugeza uyu munsi mu mukino w’ amagare.
Muri 2012, ikipe y’ igihugu ya Espagne yatsinze u Butaliyani ibitego 4-0 mu mukino wa nyuma w’ igikombe cy’ Uburayi wabereye i Kyiv. Ibi byatumye Espagne iba ikipe ya mbere mu mateka yegukane ibikombe bitatu bikomeye bikurikiranya: igikombe cy’ Uburayi cya 2008, Igikombe cy' Isi cya 2010, ndetse igikombe cy’ Uburayi cya 2012.
Muri 2018, umunyabigwi LeBron James yatunguye isi y’ imyidagaduro n’ imikino atangaza ko asezeye ikipe ya Cleveland Cavaliers maze asinyana amasezerano y’imyaka 4 afite agaciro ka miliyoni $154 n’ikipe ya Los Angeles Lakers, ibintu byazanye ihangana mu mukino wa Basketball muri Leta Zunze Ubumwe z’ Amerika mu gice cy’ Uburengerazuba.
.................
Ku Rwanda, 1 Nyakanga ni umunsi w’ubwigenge. Ni umunsi wazanye impinduka nini mu mateka y’igihugu, uvanaho ubukoloni bushyiraho Repubulika nshya.
Inkomoko
. Jul 1, 1962 Independence
. Thomson Reuters Foundation Timeline .
.Rwanda gains independence July 1, 1962
. Sciences Po - 1 July 1982: 20th Independence Anniversary
By Jane Uwamwiza

